Wskazania liturgiczne na Środę Popielcową i okres Wielkiego Postu

Wskazania na Środę Popielcową

W mszy św., z którą łączy się błogosławieństwo popiołu i posypanie głów wiernych, opuszcza się akt pokuty. Błogosławieństwo popiołu, otrzymanego z palm pobłogosławionych w ubiegłym roku, odbywa się po homilii. Obrzęd ten wraz z posypaniem głów popiołem wykonuje sam kapłan. Celebransowi posypuje głowę inny kapłan. W razie nieobecności innego kapłana sam celebrans, zwrócony w stronę ołtarza i pochylony, nic nie mówiąc, posypuje sobie głowę popiołem. 

Przy posypywaniu głów popiołem można stosować formułę: „Nawracajcie się i wierzcie w Ewangelię” albo „Pamiętaj, że jesteś prochem i w proch się obrócisz”. Podczas tego obrzędu śpiewa się antyfony przypisane w mszale lub inne stosowne śpiewy. Pobłogosławienie popiołu może się odbyć podczas każdej mszy św. z udziałem wiernych.

W kościołach, w których jest tylko jedna msza św. i odbywa się błogosławieństwo popiołu, nie jest dozwolona msza pogrzebowa.

Środa Popielcowa jest obowiązującym dniem pokuty, który należy zachować w całym Kościele przez wstrzemięźliwość i post. Od tego dnia aż do I niedzieli Wielkiego Postu trwają dni modlitw o ducha pokuty.

***

Wskazania na okres Wielkiego Postu

Okres Wielkiego Postu ma na celu przygotowanie do obchodzenia Paschy. Liturgia tego czasu usposabia do sprawowania paschalnego misterium zarówno katechumenów przez różne stopnie chrześcijańskiego wtajemniczenia, jak i wiernych, którzy odnawiają w sobie pamięć o chrzcie i czynią pokutę. Okres Wielkiego Postu trwa od Środy Popielcowej do mszy św. wieczerzy Pańskiej włącznie.

We wszystkich mszach i oficjach od Środy Popielcowej aż do Wigilii Paschalnej opuszcza się „Alleluja”. Zamiast tej aklamacji śpiewa się „Chwała Tobie, Królu Wieków” lub „Chwała Tobie Słowo Boże”. Końcowe błogosławieństwo mszalne można poprzedzić modlitwą nad ludem, z wyciągnięciem rąk nad wiernymi.

Niedozwolone są msze żałobne codzienne.

Nie przyozdabia się ołtarzy kwiatami, za wyjątkiem uroczystości i IV niedzieli Wielkiego Postu.

Jeżeli w danym dniu powszednim Wielkiego Postu kalendarz przewiduje wspomnienie jakiegoś świętego, wówczas zawsze odprawia się mszę i oficjum wielkopostne. Można jednak: w Liturgii godzin po modlitwie kończącej Jutrznię i Nieszpory dodać antyfonę do pieśni Zachariasza, względnie do pieśni Maryi, oraz modlitwę o danym świętym. Ponadto w Godzinie czytań po drugim czytaniu i responsorium dodaje się wtedy trzecie czytanie hagiograficzne z własnym responsorium i modlitwą o danym świętym. W mszy zamiast kolekty z dnia można posłużyć się kolektą o świętym.

W niedziele Wielkiego Postu po południu można odprawić nabożeństwo Gorzkich żalów. W żadnym razie nie wolno tego nabożeństwa odprawiać w czasie mszy św. Winno ono mszę św. poprzedzać lub po niej następować. Za udział w tym nabożeństwie w Wielkim Poście oraz za odprawienie Drogi krzyżowej można uzyskać odpust zupełny pod zwykłymi warunkami.

Okres Wielkiego Postu służy przygotowaniu do obchodu Świąt Wielkanocnych; dominują w nim tematy: pokuta, chrzest, nawrócenie i męka Pańska, przy czym w liturgii temat pasyjny przeważa dopiero w Wielkim Tygodniu, a w polskiej tradycji od poniedziałku V tygodnia. W doborze śpiewów należy uwzględnić to zróżnicowanie. Śpiew pieśni pasyjnych należy stosować zawsze w sprawowaniu nabożeństw Gorzkich żalów i Drogi Krzyżowej.

 

Powyższe wskazania są zawarte w „Porządku celebracji Mszy świętej i Liturgii Godzin w diecezji legnickiej. Rok liturgiczny 2019-2020”

 

Scroll Up